# Kinh Ví Dụ Cái Cưa (Kakacūpama Sutta) **Trung Bộ Kinh (Majjhima Nikāya) - Kinh số 21** --- ## Bản dịch tiếng Việt Như vầy tôi nghe. Một thời, Thế Tôn ở Sāvatthi (Xá-vệ), tại Jetavana (Kỳ-đà Lâm), vườn ông Anāthapiṇḍika (Cấp Cô Ðộc). Lúc bấy giờ, Tôn giả Moḷiya Phagguna sống liên hệ với các Tỷ-kheo ni một cách quá độ. Tôn giả Moḷiya Phagguna sống liên hệ với các Tỷ-kheo-ni như sau: Nếu có Tỷ-kheo nào, trước mặt Tôn giả Moḷiya Phagguna nói xấu các Tỷ-kheo-ni ấy, Tôn giả Moḷiya Phagguna liền phẫn nộ, bất mãn, vấn tội ngay; nếu có Tỷ-kheo nào, trước mặt các Tỷ-kheo ni ấy, nói xấu Tôn giả Moḷiya Phagguna, các Tỷ-kheo ni ấy liền phẫn nộ, bất mãn, vấn tội ngay. Tôn giả Moḷiya Phagguna sống liên hệ với các Tỷ-kheo ni như vậy. Có một Tỷ-kheo khác đi đến chỗ Thế Tôn ở, sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn và ngồi xuống một bên. Sau khi ngồi xuống một bên, Tỷ-kheo ấy bạch Thế Tôn: — Bạch Thế Tôn, Tôn giả Moḷiya Phagguna sống liên hệ với các Tỷ-kheo ni một cách quá độ. Bạch Thế Tôn, Tôn giả Moḷiya Phagguna sống liên hệ với các Tỷ-kheo-ni như sau: "Nếu có Tỷ-kheo nào, trước mặt Tôn giả Moḷiya Phagguna nói xấu các Tỷ-kheo-ni ấy, Tôn giả Moḷiya Phagguna liền phẫn nộ, bất mãn và vấn tội ngay; nếu có Tỷ-kheo nào, trước mặt các Tỷ-kheo-ni ấy, nói xấu Tôn giả Moḷiya Phagguna, các Tỷ-kheo-ni ấy liền phẫn nộ, bất mãn và vấn tội ngay." Bạch Thế Tôn, Tôn giả Moḷiya Phagguna sống liên hệ với các Tỷ-kheo-ni một cách quá độ như vậy. Thế Tôn gọi một Tỷ-kheo khác và bảo: — Này Tỷ-kheo, hãy đi, nhân danh Ta, cho gọi Tỷ-kheo Moḷiya Phagguna: "Hiền giả Phagguna, bậc Ðạo Sư gọi Hiền giả". — Bạch Thế Tôn, vâng! --- ## Giáo huấn của Đức Phật Thế Tôn nói với Tôn giả Moḷiya Phagguna: — Này Phagguna, có đúng sự thật không, như lời người ta đồn là Ông sống liên hệ với các Tỷ-kheo ni một cách quá độ? — Bạch Thế Tôn, có như vậy. — Này Phagguna, có phải Ông là Thiện nam tử, vì lòng tin, đã xuất gia từ bỏ gia đình, sống không gia đình? — Thưa vâng, bạch Thế Tôn. — Này Phagguna, thật không xứng đáng cho Ông, một Thiện nam tử, vì lòng tin đã xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình, mà sống liên hệ với các Tỷ-kheo ni một cách quá độ như vậy. --- ## Giáo huấn về kham nhẫn Do vậy, này Phagguna, nếu có ai trước mặt Ông, nói xấu các Tỷ-kheo ni ấy, này Phagguna, Ông phải từ bỏ những dục liên hệ đến thế tục, những tư duy liên hệ đến thế tục. Này Phagguna, Ông phải học tập như sau: **"Mong rằng tâm của ta sẽ không bị biến nhiễm! Mong rằng ta sẽ không nói những lời ác ngữ! Mong rằng ta sẽ sống với lòng lân mẫn, với tâm từ bi, không ôm lòng sân hận!"** Do vậy, này Phagguna, nếu có ai trước mặt Ông, lấy tay đánh những Tỷ-kheo-ni ấy, lấy đất ném, lấy gậy đập, lấy gươm đánh, này Phagguna, Ông phải từ bỏ những dục... không ôm lòng sân hận. --- ## Bốn ví dụ về tâm từ ### Ví dụ 1: Tâm từ như mặt đất Ví như một người đến, cầm xẻng và thúng, nói như sau: "Tôi sẽ làm cho đất lớn này không thành đất nữa". Người ấy có thể làm cho đất lớn này trở thành không phải đất không? — Bạch Thế Tôn, không. Vì đất lớn này thâm sâu và vô lượng. ### Ví dụ 2: Tâm từ như hư không Ví như một người đến, cầm màu sơn, nói như sau: "Ta sẽ viết các hình sắc trên hư không này". Người ấy có thể viết các hình sắc trên hư không không? — Bạch Thế Tôn, không thể được. Vì hư không là vô sắc, không thể thấy được. ### Ví dụ 3: Tâm từ như sông Hằng Ví như một người đến, cầm một bó cỏ khô đang cháy, nói như sau: "Ta sẽ hâm nóng và đun sôi sông Hằng này". Người ấy có thể làm được không? — Bạch Thế Tôn, không. Vì sông Hằng thâm sâu và vô lượng. ### Ví dụ 4: Tâm từ như cái bị da mèo Ví như cái bị bằng da mèo, đã được thuộc chín, khéo thuộc, nhu nhuyến, như bông, không còn tiếng. Một người đến, cầm gậy hay mẻ sành nói: "Ta sẽ làm cho cái bị này phát ra tiếng". Người ấy có thể làm được không? — Bạch Thế Tôn, không. --- ## Câu chuyện Vedehika và Kāḷī Thuở xưa, tại thành Sāvatthi có nữ gia chủ tên là Vedehika được tiếng là hiền thục, nhu thuận, ôn hòa. Bà có người nữ tỳ tên là Kāḷi, khéo tay, siêng năng. Kāḷi muốn thử nữ chủ, lần lượt dậy trễ 3 lần: - **Lần 1:** Vedehika chỉ trừng mắt - **Lần 2:** Vedehika thốt lời bất mãn - **Lần 3:** Vedehika cầm then cửa đánh vào đầu Kāḷi khiến bể đầu Sau đó, tiếng đồn xấu về Vedehika lan rộng: "Nữ chủ Vedehika là độc ác! Không nhu thuận! Không ôn hòa!" --- ## Lời dạy cuối cùng Chư Tỷ-kheo, như những kẻ đạo tặc hạ liệt, dùng cưa hai lưỡi mà cưa tay, cưa chân; dầu vậy, nếu một ai ở đây khởi ý nhiễm loạn, người ấy do vậy không phải là người thực hành giáo pháp của Ta. Và này chư Tỷ-kheo, nếu các Ông luôn luôn suy tư lời dạy ví dụ cái cưa này, thì này các Tỷ-kheo, các Ông có thấy loại ngôn ngữ nào, dầu tế nhị hay thô bạo mà các Ông không kham nhẫn được chăng? — Bạch Thế Tôn, không. — Chư Tỷ-kheo, do vậy, hãy luôn luôn suy tư lời dạy ví như cái cưa này, và các Ông sẽ được hạnh phúc an lạc lâu ngày. Thế Tôn thuyết giảng như vậy. Các Tỷ-kheo ấy hoan hỷ, tín thọ lời Thế Tôn dạy. --- **Hòa thượng Thích Minh Châu dịch Việt** --- ## Bảng tóm tắt các khái niệm | STT | Khái niệm | Pāḷi | Ý nghĩa | |-----|-----------|-------|---------| | 1 | Dễ dạy | Suvaco | Vâng lời vì Pháp, không vì vật chất | | 2 | Kham nhẫn | Adhivāsana | Chịu đựng mọi hoàn cảnh với tâm bình an | | 3 | Tâm từ | Mettā | Lòng thương yêu vô hạn đối với mọi chúng sanh | | 4 | Năm cách nói | Pañca vacanapathā | Đúng/sai thời, chân/không thật, nhu/thô, lợi/hại, từ/sân | | 5 | Tôn trọng Pháp | Dhammasakkāra | Sống vì Pháp, không vì lợi ích vật chất |